سلولهای T تنظیمی (Tregs) در پیوند آلوژنیک سلولهای بنیادی خونساز (allo-HSCT): مهار بیماری پیوند علیه میزبان (GVHD) همراه با حفظ اثر پیوند علیه لوسمی (GVL)
بیماری پیوند علیه میزبان (GVHD) همچنان یکی از چالشهای مهم در پیوند آلوژنیک سلولهای بنیادی خونساز (allo-HSCT) به شمار میرود و منجر به میزان قابلتوجهی از مرگومیر غیرمرتبط با عود بیماری میشود. سلولهای T تنظیمی (Tregs) نقش اساسی در تعدیل پاسخهای ایمنی و حفظ تحمل ایمنی دارند و از اینرو بهعنوان یک رویکرد درمانی امیدوارکننده برای کنترل GVHD مطرح شدهاند. هدف این مطالعه بررسی اثرات ایمنیتنظیمی سلولهای Treg در پیشگیری و مدیریت GVHD بدون تضعیف اثر پیوند علیه لوسمی (GVL) است.
مطالعات پیشبالینی و بالینی نشان میدهند که سلولهای Treg تکثیرشده بهصورت برونتنی، که از خون محیطی دهنده یا خون بند ناف مشتق شدهاند، در صورت تزریق پیشگیرانه بهطور مؤثری بروز GVHD را کاهش میدهند. درمانهای ترکیبی، از جمله استفاده همزمان از Treg با تاکرولیموس یا فعالسازی سلولهای T کشنده طبیعی نامتغیر (iNKT) از طریق آلفا-گالاکتوزیلسرامید، اثربخشی Tregها را افزایش داده و میزان سلول موردنیاز را کاهش میدهد. بهبود پایداری Treg و گسترش آنها درونتنی از طریق راهبردهای پیشرفتهای مانند تکثیر وابسته به راپامایسین و سامانههای متعامد IL-2/IL-2Rβ امکانپذیر است.
این یافتهها بر ظرفیت سلولهای Treg در کاهش GVHD بدون به خطر انداختن اثر GVL تأکید دارند و آنها را بهعنوان جایگزینی زیستسازگار و مطلوب در برابر سرکوب ایمنی متداول مطرح میکنند. با این حال، انجام کارآزماییهای تصادفیسازیشده بیشتر برای استانداردسازی پروتکلها و تأیید اثربخشی بلندمدت ضروری است، بهویژه با توجه به چالشهای مربوط به جداسازی، تکثیر، تعیین دوز بهینه و زمانبندی تزریق Tregها که میتواند در نهایت به بهبود نتایج پیوند منجر شود.
doi: 10.1016/j.jtct.2025.12.991.
ارسال نظر